11 listopada to jedna z najważniejszych dat w polskim kalendarzu.
Dla milionów Polaków stanowi okazją do manifestowania patriotyzmu, przywiązania do tradycji i dumy z polskiej historii. W całym kraju mieszkańcy dekorują tego dnia domostwa biało-czerwonymi sztandarami i śpiewają Mazurka Dąbrowskiego.
124 lata temu – 11 listopada 1918 roku – Józef Piłsudski przejął z rąk Rady Regencyjnej władzę zwierzchnią nad polskim wojskiem oraz został mianowany jego naczelnym dowódcą. Tego samego dnia we francuskim Compiègne przedstawiciele stron uczestniczących w I wojnie światowej zawarli rozejm. Porażka państw centralnych stała się faktem. Wojska niemieckie zaczęły wycofywać się z okupowanych ziem Królestwa Polskiego. Na ulicach Warszawy i innych miast trwało rozbrajanie żołnierzy armii zaborczych. Polska po ponad wieku odzyskiwała wolność. Chociaż proces ten trwał wiele dni, a jeszcze więcej czasu zajęło ostatecznie ukształtowanie granic nowo powstałego państwa, ze względu na te dwa doniosłe wydarzenia właśnie dzień 11 listopada uznano za nasze święto narodowe.
Formalnie stała się w roku 1937 na mocy ustawy sejmowej o Święcie Niepodległości. W Polsce międzywojennej oficjalne uroczystości odbyły się jedynie dwukrotnie. A podczas II wojny światowej za okazywanie przejawów pamięci o święcie groziły surowe kary zarówno ze strony okupanta sowieckiego jak i niemieckiego.
11 listopada ze świadomości społecznej usiłowały wykorzenić również władze komunistyczne. W 1945 r. święto zostało zniesione przez udającą polski parlament Krajową Radę Narodową i zastąpione „Narodowym Świętem Odrodzenia Polski”, wyznaczonym na 22 lipca. Pomimo zagrożenia represjami środowiska patriotyczne organizowały 11 listopada nielegalne uroczystości. Do historii przeszły obchody 60. rocznicy odzyskania niepodległości zorganizowane przez działaczy Ruchu Obrony Praw Człowieka i Obywatela oraz Komitetu Samoobrony Społecznej KOR. 11 listopada 1978 r. w Warszawie dwutysięczny pochód przeszedł ulicami miasta przed Grób Nieznanego Żołnierza. Podobnie wyglądały obchody święta w kolejnym roku – tym razem ich organizatorów czekał proces i kary więzienia. Niebagatelne zasługi w dziele pielęgnowania pamięci o rocznicy odzyskania niepodległości ma także Kościół. W świątyniach w całej Polsce tego dnia sprawowano nabożeństwa w intencji Ojczyzny. W latach 80., po powstaniu NSZZ „Solidarność”, władze komunistyczne starały się tolerować niezależne obchody, jednak nierzadko kończyły się starciami z milicją.
Charakter święta państwowego 11 listopada odzyskał w 1989 r. Jak napisano w sejmowej preambule: „Dla upamiętnienia odzyskania przez Naród Polski niepodległego bytu państwowego oraz walk pokoleń Polaków o wolność i niepodległość”.
(TO-RT)
Źródło: sejm.gov.pl
