W Iłży trwa konserwacja i odtworzenie części murów zamku górnego w zakresie niezbędnym dla zachowania i ustabilizowania konstrukcji zabytku.
Prace są dofinansowane przez Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w kwocie 550 tys. zł. oraz Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego, które przekazało na ten cel 350 tys. Pozostałe koszty pokryte zostaną z budżetu gminy. Całkowity koszt prac to niemal 4 mln zł.
Przy okazji prowadzonych robót w obiekcie powstaną drewniane tarasy widokowe, będące samonośną konstrukcją, nieingerującą w tkankę zabytkową zamku. Wszystkie podesty dla zwiedzających będą oświetlone za pomocą stylizowanych lamp LED z czujnikami ruchu. Pomieszczenia zostaną wyłożone ceglanymi posadzkami, wzorowanymi na odnalezionych na budowie płytkach ceglanych. Na dziedzińcu zamkowym będzie odtworzony bruk w miejscu. Powstanie też podziemna instalacja odprowadzająca wody opadowe poza obręb murów. Powyższe działanie ma jeszcze bardziej uatrakcyjnić ruiny zamku i otworzyć szeroki widok na okolicę, a także działać pozytywnie na atrakcyjność miejsca pod względem turystycznym.
Dotychczas usunięto część szkodliwych, cementowych przemurowań oraz zwietrzałych elementów muru. Niestety, w czasie prac natknięto się na niespodziewane odkrycia, komplikujące dotychczasowe ustalenia i harmonogramy – m.in. całe północne lico muru zamkowego ok. 2004 r. zostało wtórnie wymurowane na bardzo mocnych zaprawach cementowych, o znacznej głębokości w strukturze muru, przez co ich usunięcie jest niezwykle czasochłonne.
Wszelkie nadmurowania są wykonywane z wapienia pozyskiwanego z lokalnych, iłżeckich złóż lub ewentualnie z luźnego kamienia pochodzącego z zamku, który nadaje się do ponownego użycia. Zastosowane zaprawy są maksymalnie dostosowywane do historycznych – wykonywane na bazie wapna dołowanego lub także sprawdzonego i uznanego w konserwacji zabytków wapna trasowego.
W trakcie inwestycji doszło do wielu ciekawych odkryć o charakterze naukowym – m.in. podczas napraw sklepień wydobyto dużo elementów wyposażenia zamkowego oraz przedmiotów codziennego użytku, takich jak piece kaflowe, gliniane skorupy naczyń czy elementy metalowe. Odnaleziono również kamienne łuki stanowiące relikty portali drzwiowych oraz zasypaną wnękę z elementami drewnianymi. Wszystkie znaleziska są dokumentowane i badane.
Odnaleziony detal zamkowy po przeprowadzeniu prac zostanie złożony w lapidarium na terenie zamku celem pełnego zinwentaryzowania. Po analizie historycznej będą podjęte próby jak najbardziej wiernego przywrócenia detalu w jego pierwotne miejsca.
(TO-RT)
Źródło: ilza.pl
