Używał go Stefan Nowacki, Żołnierz Niezłomny z powiatu kozienickiego.
W roku 1946 skończył 22 lata. Na jego aktywną patriotyczną postawę miały wpływ doświadczenia lat wojny i okupacji. Rodzina Nowackich pochodziła ze wsi Klonówek, gdzie prowadziła gospodarstwo rolne. W czasie II wojny światowej na terenie powiatu kozienickiego i radomskiego rozpoczęły się wysiedlenia ludności. Nowaccy nie mając środków do życia, zamieszkali u krewnych w Kuczkach. Warunki bytowe znacznie się pogorszyły. Prawdopodobnie wysiedlenie z domu rodzinnego stało się głównym powodem wstąpienia Nowackiego – w roku 1942 – do AK. W tej formacji walczył do końca II wojny światowej.
Dalszą działalność konspiracyjną prowadził w szeregach Delegatury Sił Zbrojnych – oddział Jerzego Dąbkowskiego ps. ,,Longin” – a po ujawnieniu jednostki wstąpił do szeregów Milicji Obywatelskiej na Ziemiach Odzyskanych. Z końcem grudnia 1945 roku zdezerterował z szeregów MO i powrócił do rodzinnej miejscowości.
Oddział partyzancki pod dowództwem Stefana Nowackiego ps.,,Zagóra” powstał w styczniu 1946 roku. Przystąpił do zrzeszenia “Wolność i Niezawisłość – tworzącego się Inspektoratu pod kryptonimem Związek Zbrojnej Konspiracji – dowodzonego przez Franciszka Jaskulskiego ps.,,Zagończyk”.
Partyzanci ,,Zagóry” operowali na pograniczu Kielecczyzny i regionu radomskiego. Stacjonowali na terenie gminy Jedlnia Kościelna w powiecie Kozienice. Okoliczne wsie im sprzyjały. Po akcjach żołnierze rozchodzili się do swoich zabudowań. Najczęściej mieszkali u swoich rodziców, krewnych lub znajomych.
Grupa liczyła około 30 osób. Prowadziła działalność antykomunistyczną w powiecie kozienickim, w gminie Jedlnia oraz na terenie powiatu radomskiego, w gminach Kuczki i Gzowice. Przeprowadziła kilkanaście różnego rodzaju akcji m.in. na funkcjonariuszy MO i UB oraz ekspropriacyjnych. Niezbędne dla funkcjonowania środki finansowe oraz żywność starano się zdobywać w placówkach państwowych – głównie w spółdzielniach i sklepach.
Oddział dysponował dużą siłą ognia (ręczna broń maszynowa). Ze swoim doświadczeniem bojowym stanowił poważne zagrożenie dla aparatu bezpieczeństwa i działaczy reżimu. Jednostka szybko zwiększała swój stan osobowy, toteż wiosną 1946 podzielono ją na dwie mniejsze, liczące po około 20 żołnierzy.
Na czele jednego pozostał ,,Zagóra”, zaś drugim kierował ppor. – Tadeusz Zieliński ps.,,Igła”. Korzystając z lokalnej amnestii 6 września 1946 roku Nowacki ujawnił się wraz z podwładnymi. Dokładnie po trzech miesiącach został jednak aresztowany. 14 lutego 1947 roku przed WSR w Kielcach, w trakcie sesji wyjazdowej w Radomiu, odbyła się rozprawa „Zagóry” i jego podwładnych. Wyrok skazywał dowódcę na śmierć, zaś pozostałą piątkę oskarżonych na kary pozbawienia wolności. Nowacki, po zmianie werdyktu – na 15 lat więzienia – trawił do okrytego ponurą sławą ośrodka penitencjarnego w Rawiczu, gdzie 6 stycznia 1952 roku zmarł w następstwie wycieńczenia organizmu. Z opinii medycznej wynika, że przyczynę zgonu stanowiła gruźlica, którą zaraził się w celi.
Na mocy ustawy z 23 lutego 1991 roku – o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego – na rozprawie z 3 stycznia 1992 roku Sąd Wojewódzki w Radomiu unieważnił wyrok skazujący Stefana Nowackiego.
(TO-RT)
Źródło: B. Mucha ”Kamienie Pamięci. Historie Żołnierzy Wyklętych”, internet









